Kullanıcılar genellikle bu küçük aksaklıkları cihazın eskimesine veya teknik yetersizliklere bağlama eğilimi gösteriyor. Oysa bu belirtiler bazen sadece teknik bir arızadan çok daha fazlasını ifade ediyor ve sisteminize sızmış gizli bir saldırganın yani kötü amaçlı bir yazılımın uyarı işaretleri olabiliyor. Cihazınızın güvenliğini yeniden kontrol altına alabilmeniz için tehlikeye girmiş olabileceğinizi gösteren altı belirleyici işareti ve bunları doğrulamanın basit yollarını yakından incelemek gerekiyor.
1. Ani Performans Kayıpları ve Sistem Donmaları
Bilgisayarınız kötü amaçlı yazılımlarla enfekte olduğunda bu yazılımlar genellikle arka planda gizlice çalışarak işlemci bellek ve disk kaynaklarını yoğun şekilde tüketiyor. Bu durumun en belirgin sonucu olarak uygulamaları açıp kapatırken makinenin normalden çok daha yavaş çalıştığı hissediliyor. Sistem donmaları ve beklenmedik çökmeler sıklaşırken bilgisayarın fanı görünürde hiçbir sebep yokken tam hızda çalışmaya başlıyor. Bu durum genellikle zararlı yazılımın sistem kaynaklarını sömürerek cihazı yormasından kaynaklanıyor.
Sorunu tespit etmek için Windows cihazlarda Görev Yöneticisi’ni macOS cihazlarda ise Etkinlik İzleyici’yi açarak bilgileri işlemci ve bellek kullanımına göre sıralamak gerekiyor. Özellikle yüksek kaynak tüketen ancak adını daha önce duymadığınız bilinmeyen işlemleri aramak bu noktada kritik önem taşıyor. Şüpheli bir işlemle karşılaşıldığında bu işlemin adını internette aratarak kötü amaçlı bir yazılım olup olmadığını belirlemek mümkün oluyor. Ayrıca bilinen tehditleri kontrol etmek için kapsamlı bir virüs taraması yapmak ve sorunun devam edip etmediğini görmek adına bilgisayarı yeniden başlatmak öneriliyor.
2. İstenmeyen Açılır Pencereler ve Şüpheli Programlar
Kötü amaçlı yazılım sorununun bir diğer kesin işareti olarak ekranda aniden beliren çok sayıda açılır pencere gösteriliyor. Bu pencereler genellikle kullanıcıyı korkutarak bilinmeyen sorunları çözmek için sahte güvenlik araçları indirmeye teşvik ediyor. Ayrıca tarayıcınıza eklenen yeni araç çubukları tanımadığınız uzantılar ve masaüstünde beliren yabancı uygulamalar da sistemin tehlikede olduğunu kanıtlıyor.
Bu sorunu gidermek için öncelikle web tarayıcısını açarak yüklemediğiniz herhangi bir uzantı veya eklentinin olup olmadığını kontrol etmek ve varsa bunları derhal kaldırmak gerekiyor. Bu işlemin bilgisayardaki her tarayıcı için ayrı ayrı yapılması büyük önem taşıyor. Bilinmeyen uygulamaları bulup kaldırmak için Windows’ta Ayarlar üzerinden Uygulamalar bölümüne Mac’te ise Uygulamalar klasörüne giderek liste dikkatlice taranmalı. Genel bir kural olarak bilgisayar ekranında aniden beliren ve sizi bir yere yönlendirmeye çalışan her türlü açılır pencerenin kötü amaçlı yazılım olduğu varsayılmalı. Bu mesajlarda yer alan telefon numaraları aranmamalı ve hiçbir şekilde ödeme teklifinde bulunulmamalı.
3. Güvenlik Araçlarının Devre Dışı Kalması
Güvenlik programları bilgisayarı tehditlerden korumak için tasarlanmış olsa da gelişmiş kötü amaçlı yazılımlar kendilerini gizlemek için bu korumaları devre dışı bırakabiliyor. Windows Güvenliği macOS korumaları veya üçüncü taraf antivirüs araçları saldırganlar tarafından kapatıldığında sistem tamamen savunmasız hale geliyor. En iyi temizleme yazılımları bile bazen bu tür saldırılara karşı bağışıklık gösteremeyebiliyor.
Kötü amaçlı yazılım koruma programlarının kapalı olup olmadığını kontrol etmek için güvenlik ayarlarını düzenli olarak gözden geçirmek gerekiyor. Eğer gerçek zamanlı koruma kapalıysa ve tekrar açılmasına izin verilmiyorsa bu durum ciddi bir enfeksiyonun işareti olarak kabul ediliyor. Böyle bir durumda bilgisayarı Güvenli Mod’da başlatarak korumayı tekrar aktif hale getirmeyi denemek ve ardından tam bir tarama çalıştırmak gerekiyor. Eğer koruma yazılımı devre dışı kalmaya devam ediyorsa yazılımın tamamen kaldırılıp yeniden yüklenmesi tavsiye ediliyor.
4. Tarayıcı Ayarlarındaki İzinsiz Değişiklikler
Bazen kötü amaçlı yazılım geliştiricileri doğrudan tarayıcının ana sayfasını veya varsayılan arama motorunu değiştirerek kullanıcıyı kendi istedikleri sitelere yönlendiriyor. Tarayıcıya istemediğiniz yer imlerinin eklenmesi veya yeni sekme sayfasının farklı bir görünüme bürünmesi de bu durumun parçası olarak görülüyor. Diğer büyük tehditlerle kıyaslandığında bu durum önemsiz gibi görünse de aslında sistemin kontrolünün başkasının eline geçtiğinin net bir kanıtı sayılıyor.
Ayarları onaylamak veya eski haline getirmek için kullanılan tarayıcının ayarlar bölümüne giderek ana sayfa yeni sekme sayfası ve varsayılan arama motoru seçeneklerini doğrulamak gerekiyor. Bilinmeyen arama uzantıları kaldırılmalı ve tarayıcı önbelleği tamamen temizlenmeli. Bu adımlar tarayıcı korsanlarının sistemdeki etkisini kırmak için temel bir savunma hattı oluşturuyor.
5. Web Kamerası ve Çevre Birimlerinin Kendi Başına Çalışması
Bilgisayarın web kamerası aktif olduğunda genellikle yanında küçük bir ışık yanıyor. Eğer herhangi bir görüntülü görüşme yapmıyorsanız ve bu ışık yanıyorsa birisinin kamerayı uzaktan kontrol ediyor olma ihtimali oldukça yüksek görünüyor. Ayrıca farenin kendi kendine hareket etmesi veya tıklamalar yapması da uzaktan erişim belirtileri arasında yer alıyor.
Bu durumu kontrol etmek için öncelikle tüm video uygulamalarını kapatmak gerekiyor. Işık yanmaya devam ediyorsa Görev Yöneticisi üzerinden kamerayı kullanan işlemleri aramak ve gizlilik ayarlarını gözden geçirmek önem taşıyor. Eğer tüm adımlara rağmen ışık sönmüyorsa internet bağlantısını kesmek kesin bir çözüm sunuyor. İnternet kesildiğinde ışık sönüyorsa bu durum uzaktan bir erişimin varlığını kanıtlıyor. Bu aşamada bilgisayarın tam yedeğini alarak temiz bir işletim sistemi kurulumu yapmak en güvenli yol olarak öne çıkıyor.
6. Beklenmedik Oturum Açma İşlemleri ve Parola Uyarıları
Bilgisayara kötü amaçlı yazılım bulaştığını anlamanın bir diğer yolu da bilinmeyen kaynaklardan gelen parola sıfırlama e-postaları veya oturum açma uyarılarındaki artış olarak görülüyor. Ayrıca arkadaşlarınızın veya iş arkadaşlarınızın sizden gelmiş gibi görünen ancak sizin göndermediğiniz garip mesajlar alması da hesabınızın veya cihazınızın ele geçirildiğini gösteriyor.
Böyle bir sorunla karşılaşıldığında etkilenen tüm hesapların şifrelerini güvenli bir cihaz üzerinden hemen değiştirmek gerekiyor. İyi korunan bir bilgisayar bile bazen savunmasını aşan bir tehditle karşılaşabiliyor. Şüpheli etkinlikleri erken tanımak ve bunlara hızlı yanıt vermek daha büyük veri kayıplarının ve maddi hasarların önüne geçiyor. Düzenli sistem taramaları yapmak yazılımları güncel tutmak ve beklenmedik davranışlara karşı her zaman tetikte olmak dijital güvenliğin temel taşlarını oluşturuyor.
Henüz hiç yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!
